vrijdag 19 oktober 2018
Homepage | inheemse vogels | Vogels en zaden profiteren optimaal van de wind

Vogels en zaden profiteren optimaal van de wind

Planten en vogels maken inventief gebruik van omgevingsfactoren, zoals de wind, om hun zaden of zichzelf zo efficiënt mogelijk te verplaatsen op zoek naar voedsel of geschikte leefgebieden. Jelle Treep onderzocht de rol van verschillende van deze factoren met een combinatie van veldobservaties, GPS-data en computersimulaties. Hieruit blijkt onder andere dat de verspreidingspatronen van plantenzaden veel meer dan gedacht afgestemd zijn op de ruimtelijke verdeling van leefgebieden en de mate van veranderingen in het landschap. Treep hoopt woensdag 21 maart aan de Universiteit Utrecht te promoveren.

Vermijden concurrentie
“Voor de verspreiding van hun zaden zijn planten afhankelijk van wind, water of dieren”, legt Treep uit. “Uit mijn onderzoek blijkt nu dat de beste verspreidingsstrategieën gericht zijn op zowel het bereiken van nieuwe leefgebieden als op het vermijden van concurrentie tussen nakomelingen. De uitkomsten van mijn onderzoek laten zien hoe evolutionaire processen leiden tot een optimale balans tussen die twee.”

Soorten in de verdrukking
De huidige verspreidingsstrategieën zijn ontstaan na een lange optimalisatie voor een bepaalde ruimtelijke verdeling van leefgebieden. “Op een evolutionaire tijdschaal gezien, verandert het landschap nu heel snel door ingrijpen van de mens. Hierdoor kunnen bepaalde soorten in de verdrukking komen, omdat te veel van hun zaden niet meer in geschikte leefgebieden terechtkomen”, licht Treep de relevantie van zijn onderzoek toe.

Kosten-baten
Met een combinatie van simulaties en veldobservaties, toont Treep ook aan dat planten die hun zaden via de wind verspreiden een kosten-baten analyse maken. Wachten op harde wind levert een grotere kans op verspreiding over grotere afstand op, maar ook het risico dat de zaden voor die tijd verloren gaan omdat ze bijvoorbeeld opgegeten worden. Als dit risico in de modellen niet wordt meegenomen, laten de planten voor de grootste verspreidingsafstanden pas bij windsnelheden van 8-10 meter per seconde los. In een model mét risico’s is dat 5-6 meter per seconde, wat overeenkomt met de werkelijke windsnelheden voor het loslaten van de zaden die Treep in kaart bracht met veldobservaties.

Verspreiding van plantenzaden via wilde eenden
Treep onderzocht ook de verspreiding van plantenzaden via wilde eenden. Op basis van GPS data van hun dagelijkse vliegbewegingen laat hij zien dat plantensoorten waarvan zij de zaden verspreiden, minder last hebben van de versnippering van hun leefgebieden. De eenden blijken goed in staat hun vliegpatronen hierop aan te passen en verspreiden de zaden daardoor over een grotere afstand én naar geschikt leefgebied.

bron: Universiteit Utrecht, 20/03/18

Bekijk ook

Roeken afschieten in Zuid-Holland mag

DEN HAAG – Het afschieten van roeken in fruitboomgaarden in de Alblasserwaard-Oost, de Tielerwaard-West, Vijfheerenlanden ...

1 opmerking

  1. Dat verplaatsing van zaad gebruikt maakt van water is bij zeelieden al lang bekend.Dat planten een kosten-baten analyse maken is interessant.Hopen dat de paardenbloemzaadjes een goede keuze maken,anders zitten we straks met overspannen landbouwers.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *